Εκτύπωση Σελίδας

Προτάσεις διαπαιδαγώγησης και αλληλεπίδρασης προστατευόμενων παιδιών στα Κέντρα Κοινωνικής Πρόνοιας, του Νίκου Δαμιανάκη*

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Δευτέρα, 14 Δεκεμβρίου 2020 19:04 Συντάκτης: Νίκος Δαμιανάκης
Βαθμολογήστε το άρθρο
(0 ψήφοι)
Προτάσεις διαπαιδαγώγησης και αλληλεπίδρασης προστατευόμενων παιδιών στα Κέντρα Κοινωνικής Πρόνοιας, του Νίκου Δαμιανάκη*

 

 

*Ψυχολόγος ΜSc

ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ

 

Πρωταρχικό διαχωρισμό των Παιδιών σε ομάδες με βάση τα ενδιαφέροντα και τις πνευματικές τους ανάγκες. Ύπαρξη πρωταρχικής συμφωνίας, κατόπιν του διαχωρισμού, για την συγκρότηση και εφαρμογή ενός αυστηρά δομημένου προγράμματος θεωρητικής επιμόρφωσης και έμπρακτης ενασχόλησης με το περιεχόμενο των ενδιαφερόντων των παιδιών. Το πρόγραμμα που θα συμφωνηθεί, θα απαρτίζεται από κλιμακωτά επίπεδα θεωρητικών και πρακτικών γνώσεων με επιμέρους σκοπούς, στους οποίους θα αποσκοπεί το εκάστοτε επίπεδο, μέχρις ότου επιτευχθεί η συνολική κατάκτηση του τελικού σκοπού, δηλαδή η κατάκτηση της συνολικής πολυεπίπεδης γνώσης, από την πλευρά του παιδιού. Η τήρηση του προγράμματος είναι σημαντική και το παιδί θα πρέπει να συνειδητοποιήσει πως η αφοσίωση στην όλη διαδικασία, από την αρχή μέχρι το τέλος, είναι ο Νο1 παράγοντας για την κατάκτηση της συνολικής γνώσης.

 

ΣΤΟΧΟΙ - ΣΚΟΠΟΙ

 

Πέραν της κατάκτησης της γνώσης σε μια συγκεκριμένη θεματική, ως κύριος στόχος μπορεί να τεθεί η Μεταγνώση κι οι μεταγνωστικές εμπειρίες, όπως η οικειότητα ή η ικανοποίηση από την ολοκλήρωση ενός στόχου, η δυσκολία, η βεβαιότητα, οι χρονικές απαιτήσεις. Η νοημοσύνη του παιδιού, η εικόνα που έχει για τον εαυτό του και τα κίνητρά του, είναι παράγοντες οι οποίοι επηρεάζουν την εμφάνιση αλλά και την ακρίβεια των μεταγνωστικών εμπειριών. Όταν το παιδί αποκτήσει μεταγνωστικές δεξιότητες, αντιλαμβάνεται ευκολότερα ένα πρόβλημα και χρησιμοποιώντας τις κατάλληλες στρατηγικές φτάνει στη λύση του.

 

Δεύτερος στόχος του προγράμματος είναι η δημιουργία ομάδων κι οι ομαδοσυνεργατικές δραστηριότητες. Επιτυγχάνεται καλλιέργεια της αλληλεγγύης, της συνεργασίας μεταξύ των μελών των ομάδων, της επιχειρηματολογίας και της ανάπτυξης του διαλόγου μεταξύ των παιδιών. Για την επίτευξη της συνεργασίας, θα ήταν σκόπιμο, να υπάρξουν κατασκευαστικές δραστηριότητες ή δραστηριότητες καλλιέργειας φυτών, θεατρικές δραστηριότητες ή ακόμα δραστηριότητες ομάδων ρομποτικής. Ιδιαίτερα, στις ομάδες ρομποτικής θα μπορούσαν να δοθούν και ρόλοι στα μέλη των ομάδων (π.χ αναλυτής, κατασκευαστής, προγραμματιστής, αξιολογητής) ή να δοθούν αυξημένα κίνητρα, όπως για παράδειγμα η συμμετοχή σε έναν διαγωνισμό. Θεωρείται σημαντικό να κατανοήσουν και να συνειδητοποιήσουν τα παιδιά, πως η συνεργασία μεταξύ τους, εκτός από το φιλικό και ευχάριστο κλίμα που δημιουργεί στις ομάδες, τις βοηθάει στην αποτελεσματικότητα των δραστηριοτήτων τους, στην εμβάθυνση και την κατάκτηση της γνώσης.

 

ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΔΡΑΣΗΣ ΣΤΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΌ ΤΩΝ ΟΜΑΔΩΝ

 

Βασικό στοιχείο της συνοχής των ομάδων είναι η καλλιέργεια αξιών (φιλίας, αλληλεγγύης και δημοκρατικής λειτουργίας) του διαλόγου, της καλλιτεχνικής-δημιουργικής έκφρασης και κοινωνικοποίησης των παιδιών με μέλη άλλων ομάδων που δεν γνωρίζουν.

Αξιοποίηση της Κοινωνικοπολιτισμικής γνώσης και εμπειρίας των παιδιών από την οικογένεια, τη σχολική ζωή και τον ελεύθερο χρόνο των παιδιών στην κοινότητα. Αξιοποίηση της διαπολιτισμικής εμπειρίας μέσω των ομοιοτήτων και των διαφορών στο κοινωνικό περιβάλλον του κάθε παιδιού.

Πρωταρχική ευαισθητοποίηση των παιδιών στις θεμελιώδεις αξίες, ειρηνικής και δημοκρατικής συνύπαρξης με τα υπόλοιπα μέλη. Πρόταση και συζήτηση στις ομάδες για την έννοια της επικοινωνίας, του διαλόγου, της φιλίας και της αλληλεγγύης.

Σε δεύτερο επίπεδο συζήτησης καθορίζονται οι σκοποί και το πρόγραμμα των δραστηριοτήτων. Πραγματοποίηση συζήτησης με τα παιδιά για τους σκοπούς και τα οφέλη της δράσης και της ενεργούς συμμετοχής στις ομαδικές δραστηριότητες.

Σε τρίτο επίπεδο, αφού έχουν ξεκινήσει την παραγωγική τους δραστηριότητα οι επιμέρους ομάδες, κατασκευή επιμέρους έργων ή εργασιών σε ηλεκτρονική μορφή με σκοπό την παρουσίασή τους στις υπόλοιπες ομάδες ή σε μέλη της κοινότητας.

Σε τέταρτο επίπεδο, αξιοποίηση του κινηματογραφικού υλικού με σκοπό την εξαγωγή αξιών, όπως η υπευθυνότητα, η αξιοπρέπεια, η εντιμότητα κι η αλληλοβοήθεια.

 

Αξιοποίηση του Εργαστηρίου Η/Υ.

 

Συλλογή ή Δημιουργία εικόνων ή βίντεο με τις δραστηριότητες και τα ενδιαφέροντα των παιδιών. Οι εικόνες θα αποτελέσουν την οπτική βάση για τη δημιουργία μιας ψηφιακής εργασίας ή ιστορίας που θα εμπνευστούν οι εκάστοτε ομάδες. Ο ήχος και οι κινούμενες εικόνες αξιοποιούνται για την απόδοση συναισθηματικής χροιάς στην ψηφιακή ιστορία. Με την ολοκλήρωση της ψηφιακής εργασίας ή ιστορίας προβαίνουμε σε ανατροφοδότηση και αναστοχασμό. Είναι πολύ σημαντικό τα παιδιά να έχουν ενεργό ακρόαση και παρακολούθηση. Σκοπός αυτής της δραστηριότητας είναι να αναπτυχθεί η ιδιότητα του (ενεργού) ακροατή, στο παιδί, που αντιμετωπίζει ένα δημιουργικό αποτέλεσμα που μπορεί να του αρέσει ή όχι.

Σκοπός της αξιοποίησης των Υπολογιστών είναι να νιώσουν τα παιδιά τη χαρά της έκφρασης και της δημιουργίας και την αξιοποίηση της τεχνολογίας και της Τέχνης, ως μέσου έκφρασης και επικοινωνίας με τις υπόλοιπες ομάδες και την ευρύτερη τοπική κοινωνία. Επιπλέον, οι δραστηριότητες ανάπτυξης ψηφιακών δραστηριοτήτων βοηθούν στην ανάπτυξη της φαντασίας των μελών αλλά και την ενθάρρυνση για συνεργασία κατά τη διάρκεια της αναζήτησης και σύνδεσης του ψηφιακού υλικού. Η επιλογή των θεματικών, σε συνεργασία με τα παιδιά, και η δυνατότητα προβολής του αποτελέσματος στα υπόλοιπα μέλη και ομάδες, θα αποτελέσει κίνητρο για μάθηση και θα κάνουν την συνολική διαδικασία πιο ενδιαφέρουσα και ελκυστική.

 

 Η ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ

 

Η πολιτισμική διάσταση της διαδικασίας, έχει σκοπό να διαμορφώσει κριτικά σκεπτόμενα παιδιά, κι ως εκ τούτου ενδυναμωμένα κοινωνικά. Οι προβληματισμοί που θα θέσουν τα παιδιά, οι σχέσεις που θα αναπτύξουν μαζί τους, αλλά και η επικοινωνία με τους εκπαιδευτικούς είναι μερικά από τα παραδείγματα που δείχνουν το πολύ-επίπεδο έργο που καλούμαστε να επιτελέσουμε, ώστε τα παιδιά να βρίσκονται σε εγρήγορση και να λαμβάνουν θέση και δράση για όσα συμβαίνουν γύρω τους.

Ο αναστοχασμός, η κριτική σκέψη και η συνεργασία των ομάδων με τους εκπαιδευτικούς, αλλά και με την ευρύτερη κοινότητα και τους τοπικούς φορείς, συγκαταλέγονται στις απαραίτητες διεργασίες, που καλούμαστε να κινητοποιήσουμε ως Ψυχολόγοι. Μέσω αυτών, θα καταστούν τα παιδία ικανά να αντιλαμβάνονται τόσο την φύση των κοινωνικών φαινόμενων, όσο και το ρόλο της κοινωνίας στην παραγωγή και αναπαραγωγή αυτών.

 

Προσέγγιση παιδιών και της τοπικής κοινωνίας (Διάλογος πρακτικής εμπειρίας- θεωρίας)

 

Εκτός όμως από την αδιάρρηκτη σχέση θεωρητικής επιμόρφωσης-εκπαιδευτικής διαδικασίας και εμπειρίας των παιδιών, ίδια είναι και η προσέγγιση της σχέσης των παιδιών και κοινωνίας. Τα παιδιά θα πρέπει να έρθουν σε επαφή με τη δομή και τη λειτουργία της κοινωνίας και πως αυτή επηρεάζει τη δράση των ίδιων και των ατόμων γύρω του, η στάση των οποίων με τη σειρά τους, επιδρά στη διαμορφούμενη κοινωνική πραγματικότητα.

Η παραγόμενη γνώση εντός των ομάδων θα είναι συναφής με την πραγματικότητα, μόνο όταν θα πηγάζει από τις εμπειρίες που φέρνουν μαζί τους τα παιδιά, και μετατρέπεται σε κριτική, μόνο όταν καταδεικνύεται ο προβληματικός χαρακτήρας των εμπειριών αυτών. Δηλαδή το επίπεδο, που δημιουργεί προβληματισμούς στα ίδια τα παιδιά και θέλουν να το συζητήσουν εντός της ομάδας. Σε αυτό το σημείο σημαντική είναι η συμβολή-υιοθέτηση του διαλόγου κατά την εκπαιδευτική διαδικασία.

Θα πρέπει να δοθούν ευκαιρίες επαφής των παιδιών με την κοινότητα. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μέσω περιπάτων, επισκέψεων και θεματικών ομιλιών-συζητήσεων με κοινωνικούς φορείς της πόλης. Τα παιδιά κατόπιν τούτου θα μπορέσουν να μοιραστούν την εμπειρία τους και τους διάφορους προβληματισμούς, που ενδεχομένως γεννήσει η επαφή τους με την κοινωνία της Ρόδου και με τα υπόλοιπα μέλη της ομάδας.

 

  

 

Αναγνώστηκε 310 φορές Τελευταία τροποποίηση Παρασκευή, 18 Δεκεμβρίου 2020 12:04