Γιατί πέφτουν κανονιές στο Νότο; Του Οδυσσέα Διαμάντη*

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Παρασκευή, 28 Φεβρουαρίου 2020 18:13 Συντάκτης:

 

Ποιητική συλλογή: Κανονιές του Νότου

Ποιητής: Σιλουάν Κ.

Αυτοέκδοση της Ομάδας «Μπολ Φυστίκια», Δεκέμβριος 2019, Αθήνα

Τιμή: 5 ευρώ

 

 

Ο λόγος γίνεται για το βιβλίο ποίησης του Σιλουάν Κ ή Σιλουανού. «Οι Κανονιές του Νότου», σε αυτοέκδοση της λογοτεχνικής ομάδας «Μπολ Φυστίκια». Ήδη από την πρώτη σελίδα, αντί προλόγου, ο Σιλουανός χρησιμοποιεί ένα απόσπασμα του Δανού φιλοσόφου Σόρεν Κίρκεγκορ. Σε αυτό, γίνεται λόγος για τη χαρά του κινδύνου. Ειδικότερα, το απόσπασμα λέει ότι η χαρά είναι μία κατάσταση εύθραυστη και ευμετάβλητη και όποιος χαίρεται, βρίσκεται σε κίνδυνο. Όμως, η επίγνωση αυτή περί του κινδύνου –όταν υπάρχει– ακούγεται είτε πολύ απελπιστική είτε πολύ ανυψωτική.

Μπαίνουμε έτσι στο κλίμα, πριν ακόμη διαβάσουμε τα ποιήματα: τίποτα δεν είναι εύκολο εδώ. Όλα είναι ανοιχτά σε ερμηνείες, διφορούμενα και απαιτούν ενεργητική εμπλοκή για να τα αντιληφθείς και να σε αγγίξουν. Δεν είναι μια ποίηση για να γίνει σουξέ σε μια ανάλαφρη μελοποίηση: ο ελεύθερος στίχος του Σιλουανού θυμίζει πυροβόλο. Δεν είναι ποίηση η οποία προσφέρεται για να γράψεις στιχάκια με σπρέι σε τοίχους. Δεν θα διαλέξει την προφανή μεταφορά για να περιγράψει αυτό που αισθάνεται: ποτέ δεν θα πει «η καρδιά μου χτυπάει σαν τρελή». Θα παρομοιάσει όμως, πολύ εμπνευσμένα, τα όνειρα με ηφαίστεια. Θα μιλήσει για τις καιόμενες και υδάτινες Ανταρκτικές των πόθων, για τα όνειρα-κλειδιά που έχουν γεύση οδοντόκρεμας, για σκιές στη μέση άλλων σκιών (ίσως σας θυμίσει εδώ τον πινδαρικό  σκιᾶς ὄναρ ἄνθρωπος), για φώκιες που τις κοιτάμε από το παράθυρο: η δημιουργική, σκωπτική, παιγνιώδης φαντασία του Σιλουανού είναι κάτι παραπάνω από προφανής.

Η ποίηση του Σιλουανού θέλει πνευματικό κάματο και συναισθηματικό γύμνασμα. Δεν επιδιώκει την εύκολη συγκίνηση μέσα από πεπατημένες οδούς και δοκιμασμένα κόλπα που θα διδαχθεί κάποιος σε ένα σεμινάριο δημιουργικής γραφής. Αντιθέτως, η ποίησή του είναι έτσι λεπτοδουλεμένη και επεξεργασμένη όπου πρέπει να μπεις σε αυτήν χωρίς παρωπίδες, άοπλος και  ανοιχτός σε όλες τις εικόνες, τα παράδοξα στοιχεία και τη συγκίνηση που μπορούν να σου προκαλέσουν όταν ζήσεις μέσα σου μια μικρή Αποκάλυψη. Θέλει να μιμείται τα θετικά στοιχεία των σουρεαλιστών ποιητών, χωρίς να ξεπέφτει σε εύκολους συμβολισμούς, οι οποίοι –σε τελική ανάλυση– καταλήγουν να είναι βαθιά συμβατικοί και βραχυκυκλώνουν την επικοινωνία του ποιήματος με αυτόν που εισέρχεται στην Ποίηση ως αναγνώστης.

Ο Σιλουάν Κ. είναι ένας άνθρωπος της εποχής του. Η ποίησή του, μπορεί να μην κάνει άμεσες κοινωνικές αναφορές, ωστόσο, αποδίδεται σε λανθάνον επίπεδο το κλίμα που επικρατεί στην κοινωνία μας, μέσα από γκροτέτσκες περιγραφές από σκηνές του αστικού τοπίου και εικόνες που δεν ανταποκρίνονται στα κυρίαρχα αφηγήματα περί Ελλάδας της νέας ευμάρειας, «του νόμου και της τάξης». Παρά την επικοινωνιακή καταιγίδα, όλο το βάρος της δεκαετούς κρίσης είναι εδώ. Και όλοι το ζούμε.

Ο τρόπος που προσεγγίζει τις αντιθέσεις της εποχής μας ο ποιητής αποτυπώνεται σε ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα από ποίημα, «Οι Κανονιές του Νότου», το οποίο δίνει και το όνομα της ποιητικής συλλογής:

[…] Ήταν η γιορτή των νεκρών. Η έρημος των μακριών μαλλιών μιλούσε για το θάνατο, για την Αφρική, για τον Ρεμπώ που ήταν ο θάνατος ή το πεπρωμένο

ή και τα δύο μαζί.

Είναι η γιορτή των σκυλιών που ξέφυγαν απ’ το ολοκαύτωμα, είπε.

Ακολουθούσε τα βήματα εκείνου που καπνίζει.

Ο δρόμος ήταν γεμάτος από γόπες και ‘γω αναρωτήθηκα τι ώρα είχε πάει·

και η μπύρα μου είχε κιόλας γίνει κάτουρο

και ολόκληρη η χώρα έμοιαζε με ένα θορυβώδες

ηλιοβασίλεμα.

Η ποιητική συλλογή αποτελείται από αυτονομημένα ποιήματα και ορισμένα τα οποία φαίνεται ότι δημιουργούν έναν θεματικό κύκλο. Τα συνδεδεμένα μεταξύ τους έχουν ως τίτλους 1η , 2η , 3η και ούτω καθεξής. Είναι έντονες οι εικόνες που περιγράφονται και το συναίσθημα που αποπνέουν φανερώνει μια εντυπωσιακή πληθωρικότητα και εκφραστική δυναμική την οποία σπανίως συναντάμε σε ποιητικές συλλογές νέων δημιουργών. Ίσως να είναι μια σειρά από μικρές αποκαλύψεις. Στο τέλος, ο Σιλουανός έχει αφήσει ένα πολύ ενδιαφέρον κείμενο, το οποίο τιτλοφορείται ως το 1ο Αποκαλυπτικό Μανιφέστο. Εκεί περιγράφει την ποίηση ως μια βαθιά ανασκαφή, κατάδυση και ανύψωση, σαν τη διαλεύκανση ενός εγκλήματος από ντετέκτιβ, που όπλο τους είναι η σύνδεσή τους με τις εμπειρίες τους και το αγκάλιασμα της πραγματικότητας ως έχει. Σε μια εποχή όπου έχει ανακηρύξει το ασήμαντο ως απόλυτη αξία, ο Σιλουανός μας γράφει θαρραλέα: «Τώρα που τίποτα δεν έχει σημασία, τα πάντα είναι σημαντικά».

Στον τίτλο θέσαμε ένα ερώτημα: γιατί πέφτουν κανονιές στο Νότο; Αυτό δεν θα μπούμε στον πειρασμό να σας το απαντήσουμε. Πρώτον, δεν είμαστε οι κατάλληλοι να σας το πούμε. Δεύτερον, μπορείτε να προμηθευτείτε το βιβλίο και να βρείτε εσείς την απάντηση. Σημεία πώλησης στην Αθήνα είναι τα βιβλιοπωλεία «Bibliotheque», Θεμιστοκλέους 76 και Βαλτετσίου και το «Εναλλακτικό Βιβλιοπωλείο», Θεμιστοκλέους 37 στα Εξάρχεια. Στη Θεσσαλονίκη μπορείτε να το προμηθευτείτε στις «Ακυβέρνητες Πολιτείες», Αλ. Σβώλου 28. Μπορείτε επίσης να επικοινωνήσετε για αγορά χέρι με χέρι με τη σελίδα «ΜΠΟΛ ΦΥΣΤΙΚΙΑ» στο Facebook και μέσω mail στη διεύθυνση Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε..

 

*Ο Οδυσσέας Διαμάντης είναι απόφοιτος του Τμήματος Ψυχολογίας της Παντείου.

 

 

Κάντε κλικ στο όνομα του αρθρογράφου για να διαβάσετε όλα τα άρθρα του.

Kommon

Θέλουμε να μιλήσουμε για τον κομμουνισμό της εποχής μας, την αναγκαία αλλά όχι δεδομένη προοπτική. Θέλουμε να μιλήσουμε ταυτόχρονα για την καθημερινή επιβίωση και τον αγώνα γι’ αυτήν.

ΛΙΣΤΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Εγγραφείτε στην λίστα επικοινωνίας μας για να είστε πάντα ενημερωμένοι.